De Soya Connectie
 

Braziliaanse boer

De landbouw in Brazilië dekt bijna de voedselbehoefte van het land en is van groot belang voor de export. Een kwart van de bevolking verdient zijn inkomen in de landbouw.

In Brazilië leven twee groepen boeren naast mekaar die twee contrasterende landbouwmodellen vertegenwoordigen: de agricultura familiar (gezinslandbouw) en de agronegocio (grootschalige landbouw). De gezinslandbouw is nog steeds de belangrijkste leverancier van voedsel voor de lokale en regionale markten terwijl de grootschalige, commerciële landbouw zich concentreert op de teelt van export- en veevoedergewassen.

Het grote probleem in Brazilië is de zeer ongelijke verdeling van de landbouwgrond als gevolg van de koloniale geschiedenis. De strijd om grond is de bron van vele conflicten. De zoektocht van grote boeren en bedrijven naar nieuwe landbouwgrond voor de sojateelt leidt regelmatig tot gewelddadige incidenten met lokale gemeenschappen of inheemse volkeren. Steeds meer kleine boeren verkopen, al dan niet onder druk, hun land aan grote sojaproducenten. Noodgedwongen zoeken ze een nieuw bestaan in de stad, gaan ze zelf op zoek naar nieuwe grond in het binnenland of treden ze in dienst als goedkope arbeidskracht op de grote bedrijven.

Een ander nefast effect van de soja-expansie is dat de teeltuitbreiding steeds meer de teelt van lokale voedselgewassen verdringt en daarmee de lokale voedselvoorziening in gevaar brengt.

Het kan nochtans anders! Boerenorganisaties zetten zich in voor een duurzame landbouw. Zij produceren ook soja, maar zorgen in de eerste plaats voor de eigen voedselvoorziening. Gezinsbedrijven en coöperaties specialiseren zich in de teelt van biologische, gentech-vrije en zelfs fairtrade soja waarbij ze een betere prijs nastreven voor de producent.