|
- VORMING Soja: heilig boontje?
|
 |
Lesgevers: Frederik Claerbout of Luc Vankrunkelsven
Met concrete cijfers, nieuw beelmateriaal en getuigenissen uit Latijns-Amerika brengen we het weinig gekende verhaal achter dit boontje: Waar komt onze soja vandaan? Hoe komt het op ons bord? Wat zijn de gevolgen in Latijns-Amerika? De reacties zijn alleszins enorm lovend en het thema is brandend actueel. Verken al even op onze themasites: www.sojaconnectie.be en www.sojaboon.be |
|
|
|
- VORMING met oog voor geschiedenis in de landbouw: Landbouw in wereldperspectief
|
 |
Lesgever: Luc Vankrunkelsven
Landbouw is eeuwenlang per definitie lokaal geweest. Sinds de combinatie van stoomtrein en stoomboot halverwege de 19e eeuw werden de lokale landbouwpraktijken en landbouwmarkten opengebroken. Letterlijk: sinds de aardappelcrisis in Europa kwam een enorme emigratie op gang vanuit Europa naar Noord- en Zuid-Amerika. Terwijl stoomboten vanuit Antwerpen en andere Europese havens miljoenen Europeanen naar de ‘nieuwe wereld’ verplaatsten, stoomden andere stoomboten vanuit die wereld richting Europa met goedkope tarwe, katoen en andere producten. Vanuit de grote landbouwcrisis in de tweede helft van de 19 e eeuw ontstonden in onze contreien tal van Boerenbonden, terwijl het ‘teveel’ aan boeren werd opgezogen door de opkomende industrie in de steden.
Het verhaal van globalisering gaat in de 20ste eeuw verder met het samengaan van steeds grotere zeeschepen, koelsystemen en de uitbouw van havens in Noord en in Zuid.
In deze vorming keren we terug naar de wortels van de huidige landbouw- en voedselcrisis in de 19 e eeuw om uit te komen bij het huidige wereldwijde conflict tussen twee landbouwmodellen. We hebben speciaal aandacht voor de rol van de triniteit Internationaal Monetair Fonds -Wereldbank en GATT/WTO in de periode na de Tweede Wereldoorlog. |
|
|
|
- VORMING Landbouw en globalisering: denk globaal -eet lokaal
|
 |
Lesgevers: Luc Vankrunkelsven
Van de ruim 850 miljoen mensen die wereldwijd honger lijden, is de overgrote meerderheid boeren. En dat terwijl ze juist voedsel produceren!
Kippen uit Brazilië, boontjes uit Kenia, appels uit Nieuw-Zeeland: de wereld is ons dorp en dus halen we ons voedsel uit de hele wereld. Het ligt nu eenmaal in de winkelrekken, het ziet er goed uit en het is nog goedkoop ook. Voor voedingswaren in de winkelrekken belanden, hebben ze meer gereisd dan de meeste mensen ooit kunnen in hun leven. Bovendien blijven de grote volumes onder de vorm van veevoer (soja vooral) doorgaans onzichtbaar. Met beeldmateriaal, achtergrondinformatie en actuele voorbeelden geven we u meer inzicht in het verhaal achter het voedsel op ons bord, en gaan we op zoek naar de mogelijkheden en alternatieven: denk globaal, eet lokaal! |
|
|
|
- VORMING Agroforestry: hefbomen voor een duurzame landbouw
|
 |
Lesgever: Jeroen Watté
Agroforestry, het combineren van landbouwgewassen met bomen, kan meer produceren op dezelfde oppervlakte dan een monocultuur van landbouwgewassen alleen. Het is een gemengd landbouwsysteem dat gebaseerd is op één van de basisprincipes uit de agro-ecologie: synergieën benutten tussen verschillende elementen. Bomen en gewassen kunnen elkaar helpen zodanig dat ze het samen beter doen dan apart. Niet alleen de portefeuille vaart er wel bij, maar ook het milieu: minder erosie, meer biodiversiteit, minder N-uitspoeling, meer koolstofopslag,... |
|
|
|
- VORMING Inleiding en nabespreking van documentairefilm "Agroforestry - anders produceren" (2008)
|
 |
Lesgever: Jeroen Watté
Hoewel agroforestrypraktijken gangbaar waren in Europa in de oudheid en tot het midden van de vorige eeuw, blijken associaties van bomen met gewassen of weides verdwenen te zijn uit het landschap. Vandaag, in tijden van agromilieumaatregelen, verhoging van de prijzen van fossiele brandstoffen en tekort aan waardevol hout, maakt agroforestry opnieuw opgang. Op initiatief van onderzoekers en pionierlandbouwers, zien moderne agroforestry-systemen het daglicht. Deze systemen zijn aangepast aan de huidige economische en ecologische noden en stellen diepgaand onze opvattingen over de landbouw van de toekomst in vraag. Aan de hand van een portret van vier pionierlandbouwers, geeft de film een overzicht van agroforestry, gaande van de traditionele praktijken naar de nieuwere ervaringen. De film staat stil bij vragen over producties, rendabiliteit en milieu. Gedurende twee jaar werd in verschillende regio’s in Frankrijk en Spanje gedraaid bij de belangrijkste actoren in de ontwikkeling van agroforestry: landbouwers, onderzoekers, overheden, bosbouwers en houtspecialisten. De film onderzoekt de geloofwaardigheid van deze praktijken als een mogelijke diversificatie-piste voor landbouwbedrijven van vandaag.
De film duurt 65 minuten, en wordt kort ingeleid. Nabespreking kan op maat aangepast worden aan de doelgroep. |
|
|
|
- VORMING Verboden vruchten
|
 |
Lesgever: Patrick De Ceuster
Waarom is het in België verboden lupinen, kemp en pawpaw of zelfs beukenootjes in voeding te gebruiken? En waarom is het beter deze juist wel te eten?
Deze vorming gaat in op het verhaal achter deze verboden vruchten: wat betekenen ze voor je gezondheid en wat kunnen ze betekenen voor de landbouw…
En natuurlijk: waar kan je ze toch verkrijgen en hoe kan je ze bereiden…
|
|
|
|
- VORMING Kemp voor een koel klimaat
|
 |
Lesgever: Patrick De Ceuster
Kemp is terug van weggeweest. Vroeger waren touw, duivenvoeder en sigarettenpapier de belangrijkste afzet. De dag van vandaag komen daar vele ecologische toepassingen bij in de bouw, als composietmaterialen en in de menselijke voeding.
Waar de teelt van de meeste gangbare landbouwteelten de biodiversiteit nadelig beïnvloedt en CO2 uitstoot, doet kemp net het omgekeerde!
Wat weerhoudt deze teelt om door te breken en zijn kempproducten nu al verkrijgbaar?
In deze vorming leer je er alles over. |
|
|
|
- VORMING De zaak van de grond is de grond van de zaak!
|
 |
Lesgever: Jonas Vanreusel
Het thema grond wordt bewerkt, gekneed en uitgespit. Beperkingen op eigendom? Wat zijn gemeenschapsgronden en hoe zit dat juist met pacht en huur van gronden? We nemen niet alleen de grond in Vlaanderen/België onder handen. Ook de grond in ’t Zuiden ontsnapt niet aan onze aandacht. Grond is wereldwijd de basis van de landbouw. En toegang tot grond is in het Zuiden vaak een kwestie van overleven. |
|
|
|
- VORMING GGO en Eigen Zaadteelt: de instandhouding van de biodiversiteit in de landbouw
|
 |
Lesgever: Louis De Bruyn
De laatste decennia staat de diversiteit van rassen en gewassen in de landbouw zwaar onder druk. Als antwoord op moeilijke teeltomstandigheden en voedseltekorten wordt vaak de gentechnologie naar voor geschoven. Daartegenover staat dat binnen de” boerenlandbouw” boeren en tuinders steeds zelf zochten naar aangepaste cultuurgewassen. De context van landbouw is reeds zodanig gewijzigd dat aan deze nog bestaande mogelijkheden geen aandacht meer wordt besteed.
Deze vorming wil een aanzet geven om te begrijpen hoe boeren in het verleden met zaaizaad zijn omgegaan. We bekijken hoe dit ambacht deel was van een verweven landbouwsysteem en hoe in de landbouwgeschiedenis van de laatste 50 jaar het ambacht van de eigen zaadteelt samen met heel wat interessante cultuurvariëteiten verloren gingen. Vandaag beleeft dit aspect van de landbouw een belangrijke comeback in het licht van duurzame landbouwontwikkeling. We vergelijken verschillende landbouwsystemen om na te gaan hoe vandaag, binnen de context van duurzame economie, deze ontwikkeling een middel kan zijn om duurzame landbouw te realiseren. |
|
|
|
- VORMING Landbouw en natuur: een pleidooi voor meer verweving
|
 |
Lesgever: Louis De Bruyn
Natuur en landbouw zijn geen tegengestelden zoals velen denken integendeel ze hebben elkaar nodig. Vandaag reeds bewijzen praktijkvoorbeelden dat landbouw en natuur perfect kunnen samengaan. Maar toch leven ze in Vlaanderen op gespannen voet. Hoe is die tegenstelling landbouw-natuur gegroeid? Wat is de impact van de ene op de andere en vooral hoe kunnen ze elkaar ondersteunen? Wat gebeurt er nu reeds in de praktijk? Wat zijn de kansen voor de toekomst? Met deze vorming willen we een analyse geven van de scheiding landbouw-natuur en mogelijkheden onderzoeken voor een lokaal verweven landbouw.
|
