“ Op zoek naar inkomen en diversificatie worden ‘traditionele culturen’ vervangen door productie van vruchten.”

Interessant. Zo zie ik een recente evolutie in Noord-Paraná aangekondigd staan. ‘Traditionele culturen’ zijn niet de culturen waar hier de inheemse volkeren eeuwenlang van leefden. Nee, het is de erfenis van de ‘Groene’ Revolutie van de jaren ’60-’70, namelijk naast weiland: soja, tarwe en maïs. ‘Traditioneel’ dus!

De fruticultura bestaat vooral uit bananen, druiven en appelsienen, maar ook: aardbeien, nectarine, pruimen, perziken en mandarijnen. Gilka Cardoso Andretta, de coördinator van de afdeling statistieken van Deral (Departemento de Economia Rural) juicht: “De soja is nu definitief plaats aan ’t afstaan voor fruitcultuur.” Bijna alle gemeenten in Noord-Paraná hebben specifieke projecten rond diversificatie met vruchten. Vooral eind jaren ‘90 begon men in te zien dat dit een uitweg zou kunnen zijn uit de traditionelen.

Daar zijn verschillende redenen voor, maar de voornaamste factor is toch wel dat ze het hele jaar door voor een inkomen zorgen, wat niet van de ‘traditionelen’ kan gezegd worden. Bovendien zijn Noord en Noord-Oost Paraná voor deze teelten erg geschikt. Voor 2004 kwam het bruto landbouwinkomen al voor 2 % van fruit (564 miljoen Reais); voor 2005 zou daar 1 % bijkomen.

Van alternatief gesproken: 1 hectare met fruit geeft 15 keer meer inkomen dan 1 hectare soja. Bananen zijn hier een goed voorbeeld van. In 2004 stond er al 10.073 hectaren; 222.000 ton. In Cornélio Procópio is de productiviteit 23 ton per hectare. Geen onbelangrijk detail in een land waar de grootschalige agronegócio miljoenen mensen van het platteland verjaagde: 1 ha soja zorgt voor 0,02 arbeidsplaatsen; 1 ha bananen is goed voor 3 tot 4 mensen met handen.

In Noord-Paraná begint het tropisch klimaat en dat geeft zelfs mogelijkheden om Coco’s te telen. 90 % van alle coco’s wordt nog uit het Noord-Oosten ingevoerd, wat enorme transportkosten en vervuiling met zich meebrengt. Anno 2005 werden in Paraná al 1 miljoen coco’s geoogst. Het is belangrijk geworden voor de diversificatie bij kleine en middelgrote bedrijven. Voorlopig is er nog te weinig technische assistentie, maar dat kan veranderen. Luiz Antônio Macorim plantte 7 jaar geleden 200 palmbomen op 1 ha. Sinds 2 jaar haalt hij 100 tot 120 coco’s per boom/jaar af, aan 0,50 real/stuk. Hij heeft 24 ha, waarop ook koffie en bananen staan, maar van de coco’s alleen heeft hij een inkomen van 10.000 reais of 25 % van het geheel aan inkomsten.

Maar er zijn nog heel wat andere mogelijkheden. Zo begint de buitenlandse markt zich te openen voor acerola, de vrucht met de hoogste concentratie aan vitamine C. Hiervan kunnen er tot 200 bomen op 1 ha. Elke boom kan tot 30 kg. opbrengen tussen oktober en april. Ze worden geleverd aan 0,50 R/kg en verkocht aan 0,65 R/kg.

Zou je niet voor minder in deze duistere sojatijden overstappen op fruit?

Luc Vankrunkelsven, 14 december 2005